Temperatura

Temp. Jest to pewna cecha ciała. Przyrządem do pomiaru temp. Jest termometr. Budowa termometra cieczowego: próżnie rtęć zbiorniczek rtęci obudowa skala kapilar. Termometr cieczowy działa na zasadzie rozszerzania się cieczy pod wpływem ciepła.34*C – 42*C lekarski -50*C – +50*Cieczowy na zew. -273*C-500*C Laboratoryjny. Skale temperatur: Celsjusza C* i Kelvina K 0*C=273 K 0K= -273*.Wszystkie ciała w przyrodzie nieożywionej mogą być w postaci :ciała stałego ,cieczy i lotnego(gazowego).Są to tzw. trzy stany skupienia materii. Trzy stany skupienia na przykładzie wody:* stan stały – lód,O*C,jest ciałem kruchym, przezroczystym,bez smaku i zapachu.*Stan ciekły- woda, od 0*C do 100*C,bez smaku, zapachu koloru. *Stan lotny-para wodna,100*C,bez smaku, bez koloru,bez zapachu. Każda substancja niezależnie od stanu skupienia zbudowana jest z cząsteczek. Cząsteczki zbudowane są z jeszcze mniejszych elementów zwanych atomami(atomos -niepodzielny).Atomy w ciałach stałych są blisko siebie i są ze sobą powiązane wiązadłami między cząsteczkowymi. Z budowy zew. Wynika to *trudno zmieniają swój kształt *trudno zmieniają swoją objętość(nieściśliwie)*mają dużą gęstość. CIAŁA STAŁE DZIELIMY NA DWIE GRUPY: Ciała krystaliczne(lód, szkło,metale,cukier,sód, minerały)Ciała bezpostaciowe(plastelina, guma, modelika, glin, sylikon)Ciała krystaliczne dzielimy na: -monokryształy(pojedyncze kryształy np. Sól cukier,kwasek cytrynowy.-Polikryształy (zlepione kryształy) np. metale, minerały, skały, kamienie, i szkło.Ciecze zbudowane są z cząsteczek gęsto po upychanych, lecz niepowiązanych ze sobą. Z tej budowy wynikają następujące właściwości: *bardzo łatwo zmieniają kształt bo dopasowują się do kształtu naczynia* Ciecze nie zmieniaj obiętości,czyli są niewłaściwe* Dopasowują się do kształtu ciała bo są zanurzone w nim* Powierzchnia u góry jest płaska gdyż na cząsteczki działa przyciąganie grawitacyjne(ziemskie) i nazywa się powierzchnią swobodną* Ruchy Brona polegają na samorzutnym przemieszczaniu się cząsteczek jednej cieczy między cząsteczkami drugiej cieczy.Np..mleko-woda, sok-woda. Gazy,czyli ciała lotne zbudowane z cząsteczek.Jest ich dużo mniej niż w cieczach i ciałach stałych, nie są powiązane ze sobą, więc mogą wykonywać ruchy w różnych kierunkach taki ruch nazywamy ruchem chaotycznym, gdzie każda cząsteczka porusza się w dowolnym kierunku z dużą prędkością. Prędkości te są porównywane z prędkościami samolotów odrzutowych. Własności gazów: *nie maja swojego kształtu dopasowują się do naczynia* są ściśliwe gdyż łatwo zmieniają objętość* Są rozprężliwe gdyż zawsze zajmują największą możliwą objętość np..piłek, materacy itp. Dyfuzja-jest to przemieszczanie się jednego gazu między cząsteczkami drugiego gazu(najszybciej zachodzi w gazach, wolniej jako Ruchy Brona, Brona najwolniej w ciałach stałych)Gęstość ciała jest to cecha charakteryzującą każdą substancję. Różnice w gęstościach wynikają ze stanu skupienia, czyli budowy cząsteczek. Największą gęstość mają ciała stałe z najmniejszą gazy.żelazo-7900kg/m3,woda 1000 kg/m3,tlen 1,43 kg/m3, rtęć 13900 kg/m3. Gęstość ciała jest to masa substancji zawarta w jakiejś objętości. Czas (t)-sekunda, minuta, godzina, doby,lata. Masa (m)-g, kg, dag, kwinta, tona. Odległość(h), (s)-mm cm, dm, m, km. Objętość (V)-mm3, cm3, dm3, l, hl,m3.Topnienie-jest to zjawisko przejścia wody ze stanu stałego w ciekły. Krzepnięcie jest to zjawisko przejścia wody z e stanu ciekłego w stały. Parowanie – ciecz zmienia się w gazy. Szybkość parowania zależy od gęstości. Wrzenie-bardzo szybkie parowanie cieczy w gaz. Skraplanie-z gazu w ciecz. Sublimacja- przemiana ciała stałego w parę bez pośrednictwa stanu ciekłego np..naftalina. Resublimacja- odwrotnie od sublimacji np.. szrom, sadź